MOR CEPKEN
Kayıt Tarihi: 13.03.2022 20:25 - Son Güncelleme: 20.11.2026 23:52
Merhabalar.
Bu hafta 8 Mart Kadınlar gününü içine aldığı için, karşı cinsin pek hoşuna gitmeyecek :)) bir adetten bahsetmek istedim. Okuduğum bir yazından etkilenip bazı yerlerini alıntı yaptım. Muhteşem bir kültür yelpazemiz var. Umarım gelecek nesillerde değerini bilir.
Yörük Kadını yaşlanıp iyice deneyim kazanınca adı Kezbence olur. O oymağın bilge kişisi, akıl danışılanı olarak kabul edilir. Göçebe yörüklüğünün kadınlarına tanıdığı yüce bir haktır mor cepken. Erkeklerin ise korkulu rüyasıdır. "Mor Cepken", Karacaoğlan türkülerinde de geçer. Günümüzde Ege, Muğla, Antalya ve Toros yörüklüğünde yaşlı kadınlar tarafından hâlâ bilinir. Yörük kızlarının çeyiz bohçasına önce "Mor Cepken" konur. Kenarları sarı simgelerle işlenmiş, yelek biçiminde, mor renkli bir giysidir. Yörük kızları sevdikleriyle evlenirler. Başlık parası gibi alışkanlıkları yoktur. "Mor Cepken" evlilikte yeri, zamanı geldiğinde, darda kalan Yörük kadınının erkeğine karşı kullandığı bir boşanma özgürlüğünün simgesidir. Mor renk ihanete uğramış, aldatılmış, aşkın rengidir. “Mor Çatı” adı da oradan gelir. Bizler dünyaya Mor Cepken’i yeterince tanıtabilseydik 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü “Mor Cepken Günü” olarak kutlardık.
Evli Yörük kadını, ihanete uğrayınca ya da kocası tarafından aşağılanıp dövülünce, bir şekilde Mor Cepken’i giyip herkesin görebileceği bir yere otururdu. Bu “Ben bu adamı boşadım” demekti. O zaman akan sular durur, herkes işini gücünü bırakırdı. Masal anaları ile doğum ebeleri "Mor Cepken" giyen kadının çevresini alırlardı. Boşadığı kocası ise evinden dışarı çıkamaz, kahveye gidemez, kimse yüzüne bakmazdı. Büyük ödün verip de karısına Mor Cepken’i çıkarttıramazsa ömür boyunca dul kalacaktır. Kimse ona dul-şaşı kızını bile vermezdi. Göçebe yörüklüğünün kadınına tanıdığı hakka, özgürlüğe bakın siz! 1800 yılların sonlarında Nazilli kasabasının Aydın dağlarında, dağa çıkarak kadın hakları için savaşan “Gizemli Kadın Efe” de bunlardan biridir. Ege yöresinin unutulmaz bir eridir.
Mor cepken Ege efelerinin giydiği bir giysidir. Buralarda efelik kadın erkek işi değil yürek işidir. Kybele, Artemis, Tahtacı Yörüklerinden bu yana kadın baş tacıdır bu topraklarda.
Sevgi ve Sağlıkla kalın. Ne olursa olsun öğrenmeye devam edin .


