ŞAHIS İŞLETMESİ Mİ, LİMİTED ŞİRKET Mİ YOKSA ANONİM ŞİRKET Mİ KURALIM?

Kayıt Tarihi: 16.01.2023 08:51 - Son Güncelleme: 20.11.2026 22:21
YAZI
A

 Yeni işletme kuracak kişiler veya şahıs işletmesi olarak işe başlayıp işlerin büyümesi veya çeşitli nedenlerle şirket kurmayı düşünenler tarafından bu soru bizlere sıklıkla sorulmaktadır.

Doğal olarak bu sorunun hemen verilecek bir cevabı olamaz, işletme yeni kurulacaksa girişimcinin hedefleri, yapacağı iş, ortaklık ve sermaye yapısı vb. hususların iyi değerlendirilmesi veya mevcut şahıs işletmesi sermaye şirketine dönüşecekse firmanın detaylı analizinin yapılması gerekir.

2012 yılından önce şahıs firmasından şirket kurmaya karar verenlerin çok büyük bir kısmı tercihini mecburen Limited Şirketten yana kullanıyordu, çünkü Limited Şirket en az iki ortak ile Anonim Şirket ise en az beş ortak ile kurulabiliyordu, ancak 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe giren Türk Ticaret Kanunu önceki kanuna göre köklü değişiklikler getirmiştir, bunlardan en önemlisi de tek kişinin Limited Şirket veya Anonim Şirket kurabilmesidir.

Şahıs işletmesinin avantajlarını ve dezavantajlarını değerlendirecek olursak;

Şahıs işletmesini kurmak şirkete göre daha kolaydır ve şirketlere göre kuruluş maliyeti daha azdır, genelde bir gün içerisinde vergi levhasını alarak, fatura kesebilir hale gelinebilir.

Şahıs işletmesinin vergilendirilmesinde gelir vergisi kanununda belirtilen vergi tarifesi geçerlidir, bu oranlar kâra göre kademeli olarak %15, %20, %27, %35 ve %40 oranlarında uygulanmaktadır. (2023 yılında şirketler için uygulanacak vergi oranı %20’dir)

Şahıs işletmesinde kâr dağıtımında vergi yoktur. (şirketlerde kâr dağıtımı oranı %10)


Şahıs işletmesi sahibi ödemiş olduğu bağkur primlerini gelir vergisi beyannamesinde indirim olarak kullanabilir, (şirketlerde bağkur primi indirim konusu yapılamaz)

Şahıs işletmesini kapatmak daha kolaydır, interaktif vergi dairesine işi bırakma bildirimi yapılması yeterlidir. (Şirketlerde tasfiye süreci kanunen en az üç ay olmasına rağmen bu süre genellikle 6 ayı bulmaktadır)

Şahıs İşletmesi sadece kurumlara tanınan bazı istisnalardan faydalanılamaz. (Örneğin, Gayrimenkul satış kazancı istisnasından faydalanabilmek için şirket olmak zorunludur)

İlk defa vergi kaydı olan ve 29 yaşını aşmayan gençler için tanınan genç girişimci istisnasından faydalanılabilir.

Şimdi de Limited Şirket ve Anonim Şirketlerin farklılıklarına kısaca değinelim;

Şirketin idaresi: Anonim Şirkette yönetim kurulu en çok 3 yıllık süre için seçilebilirken, Limited Şirkette müdürler süresiz olarak seçilebilir.

Ortakların yönetimde bulunma zorunluluğu: Anonim Şirketlerde ortaklar dilerse yönetimin tamamını dışarıdan atanacak müdüre devredebilirken, Limited şirketlerde dışarıdan atanan müdür ile birlikte en az bir ortağın müdürler kurulunda bulunması zorunludur.

Ortak Sayısı: Hem limited şirket hem de Anonim Şirket tek kişi ile kurulabilir ve Yönetim Kurulu veya Müdürler kurulu tek kişiden oluşabilir. Anonim şirketlerde azami ortak sayısı sınırı bulunmazken, limited şirketler ortak sayısı en fazla 50 kişi olabilir.

Avukat Bulundurma Zorunluluğu: Sermayesi 250 bin TL ve daha fazla olan Anonim Şirketler avukat ile sözleşme imzalamak zorundadırlar, ancak Limited Şirketler sermaye tutarı ne olursa olsun zorunlu olarak avukat ile sözleşme imzalamak zorunda değildir.


Asgari Sermaye: Limited Şirketler en az 10 bin TL sermaye ile kurulabilirken Anonim Şirketler en az 50 bin TL sermaye ile kurulabilmektedir, ayrıca Anonim Şirketler nakit olarak taahhüt ettikleri sermayenin en az 25’ini kuruluş esnasında bankaya bloke ettirmek zorundadırlar. Limited şirketlerde sermaye blokesi yapılmasına gerek yoktur.

Hisse Devri: Limited şirkette hisse devirlerinin noterden yapılması ve ticaret sicile tescil ettirilmesi zorunludur, Anonim Şirketlerde hisse devrinin noterden yapılması ve ticaret sicile tescil zorunluluğu yoktur.

Tutulacak Defterler: Anonim Şirketlerde yönetim kurulu karar defteri tutulması zorunludur, Limited Şirketlerde Yönetim Kurulu karar defteri tutulması zorunlu değildir.

Pay Senedi Satışı: Anonim Şirketlerde gerçek kişilerin pay senetlerinin 2 yıllık süre geçtikten sonra satılması halinde gelir vergisinden istisnadır, Limited şirketlerde pay senedi ne zaman satılırsa satılsın vergiye tabidir.

Halka açık şirket: Anonim Şirketler ortak sayısı 250’yi aşması halinde halka açılabilirken, limited şirketler halka açılamaz.

Kamuya olan borçlar: Anonim Şirketlerde Yönetim Kurulunda görev almayan ortağın kamuya olan borçlardan sorumluluğu yoktur, limited şirketlerde tüm ortaklar hisseleri oranında tüm malvarlığıyla borçlardan sorumludurlar, eğer ortak aynı zamanda müdür ise borcun tamamından da sorumludur.

Kazanç üzerinden ödenecek vergi: Şirketin türü Anonim Şirket veya Limited Şirket ise 2023 yılı için kurum kazancından hesaplanacak kurumlar vergisi oranı %20’dir, ancak yukarıda da belirttiğimiz üzere şahıs işletmeleri için vergi oranı %15 ile %40 arasında değişmektedir.

Konuyu bir örnekle açıklamaya çalışalım.

A Şahıs İşletmesi, B Limited Şirketi ve C Anonim Şirketi 2023 yılında 500.000’er TL. kâr etmiştir, buna göre ödeyecekleri Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergilerini hesaplayalım. (Şirketlerde kar dağıtımı yapılmadığı varsayılmıştır)


Yukarıdaki örnekten de anlaşılacağı üzere işletmenin kârlılığı yükseldikçe şirket kurmanın daha avantajlı olduğu görülmektedir.

       Şirket ve Şahıs işletmesi vergi ödemesinde başabaş noktası nedir.

A Şahıs İşletmesi, B Limited Şirketi ve C Anonim Şirketi 2023 yılında 200.010’ar TL. kâr etmiştir, buna göre ödeyecekleri Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergilerini hesaplayalım. (Şirketlerde kar dağıtımı yapılmadığı varsayılmıştır)



Yukarıdaki örnekten de görüleceği üzere şahıs işletmesi veya şirketlerin ödeyeceği vergi de başabaş noktası 200.010 TL.dir, yani 200 bin TL’den daha az kâr edilmesi durumunda Şahıs İşletmesinin ödeyeceği Gelir Vergisi şirketlerin ödeyeceği Kurumlar Vergisine göre daha azdır, ancak kâr tutarının 200 Bin TL’den daha fazla olması halinde şirketler vergisel avantajlı hale gelmektedir,

Sonuç olarak; Yukarıda Şahıs İşletmesi, Limited Şirket ve Anonim Şirketlerin avantajları ve dezavantajlarını özet olarak değerlendirmeye çalıştık, mükellefler ödeyecekleri vergi, piyasa itibarı, sektörel zorunluluklar gibi sebeplerle şahıs işletmesi veya şirket kurmaya karar vermektedirler, en doğru kararın girişimciler ile firmanın mali müşavirinin birlikte değerlendirilmesi ile verileceği kanaatindeyim.

Son olarak ta TOBB verilerine göre Ocak-Kasım 2022 döneminde ülkemizde 15.729 adet Anonim Şirket ve 109.448 adet Limited Şirket kurulmuştur, başka bir deyişle sermaye şirketi kuracakların %13 oranında Anonim Şirket ve %87 oranında ise Limited Şirket kurmayı tercih etmişlerdir.1

https://www.tobb.org.tr/BilgiErisimMudurlugu/Sayfalar/KurulanKapananSirketistatistikleri.php

Saygılarımla


ETİKETLER:

YORUM YAP

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.

S******n B*****u

16.01.2023 16:30

Elinize sağlık üstadım