MESKEN KİRA BEYANI ve ÖZELLİKLİ HUSUSLAR
Kira geliri elde edenlerin yıllık kira gelirlerini ertesi yıl 1 – 31 Mart tarihleri arasında Gayrimenkul Sermaye İradı (G.M.S.İ.) beyannamesi ile beyan etmesi ve tahakkuk eden vergiyi Mart ve Temmuz aylarında 2 eşit taksitte ödenmesi gerekmektedir.
Ancak sadece Mesken (Konut) kira geliri elde edenlerin yıllık kira gelirleri toplamı 9.500 TL’yi (aylık 791,67 TL) aşmadığı takdirde beyanname vermesine gerek yoktur, çünkü kira gelirinden 9.500 TL. istisna tutulmuştur. (istisna tutarı 2023 yılı konu kira gelirleri için 21.000 TL. olarak belirlenmiştir)
Gayrimenkul Sermaye İradı Gelir Vergisi Kanunu 70. maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanmasından elde edilen gelirler olarak tarif edilmiştir.
Mesken kira gelirleri ile ilgili özellikli hususları aşağıda detaylandıracak olursak;
Kira gelirinde tahsilat esası vardır,
2022 ve 2023 yılına ait kiraları 2022 yılında toplu olarak tahsil etmiş iseniz her yılın kirasını o yıla ait beyanname ile beyan edilmesi gerekmektedir,.
Kira geliri ile birlikte ticari, zirai veya mesleki geliri olanlar 9.500 TL’lik istisnadan yararlanamazlar.
Kira geliri elde eden mükellef “Götürü gider” veya “Gerçek Gider” indirimi haklarından birini tercih ederek gayrisafi hasılatından indirim yapabilir.
Götürü gider; Yıllık kira gelirinin %15’i dir. (Bu yöntemi seçenler iki yıl geçmedikçe gerçek gider yöntemine dönemezler)
Gerçek Gider; indirim yapılabilecek başlıca giderler GVK 75. maddede sayılmıştır.
Konut kira gelirinde 500 TL ve üzerindeki tutarların banka vb. finans kuruluşu veya PTT aracılığıyla ödenmesi zorunludur. (işyeri kiralarının tamamı banka, finans kurumu veya PTT ile ödenmelidir)
Kira bedeli hiç yoksa veya düşük ise emsal kira bedeli esası uygulanır (bu tutar binanın emlak vergi değerinin %5’i dir. (bunun istisnaları da vardır, bkz. GVK 73. md)
9.500 TL’lik istisna her konut için ayrı ayrı değil, tüm konutlar için bir kere uygulanacaktır.
Beyannameler mükellef tarafından https://hazirbeyan.gib.gov.tr Hazır Beyan sistemine giriş yapılarak elektronik ortamda verilmelidir.
Tahakkuk edecek vergi Mart ve Temmuz aylarında 2 taksitte de ödenebilir.
Konut kira geliri ile ilgili örnek
Mükellef (A) 2022 yılında üç dairesinden yıllık 38.200 TL, 24.000 TL ve 29.800 TL. olmak üzere toplam: 92.000 TL. kira geliri elde etmiştir, mükellefin başka bir geliri yoktur. Mükellef götürü gider yöntemini tercih etmiştir.
Gayrisafi irat toplamı : 92.000,00 TL.
Vergiden istisna edilen tutar : 9.500,00 TL.
Kalan (72.000 TL – 9.500 TL) : 82.500,00 TL.
Götürü Gider (82.500 TL x %15 : 12.375,00 TL.
Vergiye Tabi Matrah : 70.125,00 TL.
Hesaplanan Vergi : 12.433,75 TL.
Beyanname Damga Vergisi : 294,90 TL.
Son olarak; 2022 yılında konut kira geliriniz 9.500 TL’nin altında ise durumu hazır beyan sisteminde bulunan bölümden kira geliri elde etmediğinize veya istisna sınırının altında geliriniz olduğunu belirtir dilekçe vermenizi tavsiye ederim, sağlıklı ve huzurlu günler dilerim.


