Kişilik testi - nasıl bir kişiliğe sahipsiniz
Colombia Üniversitesi’nde psikoloji profesörü olan Dr. Walter Mischel 2015 yılında çok güzel bir kitap yazdı...Kitabın adı The Marshmallow Test...okumanızı tavsiye ederim...
Kişilik teorisinde uzmanlığa sahip bir psikolog olan Walter hoca, senelerce önce Stanford Üniversitesi’ndeki yaptığı çalışmalardan derlediği bir kitaptı bu...
Marshmallow lokum gibi bir şeker...hani bizim çocukluğumuzda Eti puff çikolataları vardı ya, işte marshmallow onların içindeki o beyaz krema...
Testin özeti şu...Walter hoca okul öncesi çocukları basit bir odaya alıyor...Çocuklara lokumlardan sadece bir tane ikram ediyor ve şöyle diyor...bu nefis lokum senin ve hemen şimdi yiyip tadına bakabilirsin...ama eğer 20 dakika beklersen sana bundan bir tane daha verebilirim diyor...düşünün o yaştaki çocuklar için ne kadar zor bir seçim bu...
Lokumu veren yetişkin, çocuğa odayı bir süreliğine terk edeceğini söyler...hoca ve ekibi odadan çıkar ve çocukların ne yaptıklarını görmek için tek yönlü bir aynanın arkasından izlemeye başlarlar...bazı çocuklar kendilerine ikram edilen lokumu hemen yerken bazılarıda ikinci ikramı almak için akla hayale gelmez taktikler geliştirirler ve yemezler...
İşin ilginç tarafı, Walter hoca bu çocukları en az 20 sene boyunca takip eder...hocanın görmek istediği çocukların anlık memnuniyetlerini erteleyip erteleyemeyeceğini görmekti...buna psikolojide Delay Gratification and self-control denir...yani memnuniyeti geciktirme ve kendini kontrol etme demektir...
Zamanla Dr. Mischel, İkinci lokumu yemeyip bekleyen çocukların daha sonraki yaşamlarında da daha sosyal, okullarında daha başarılı ve daha sağlıklı olduklarını görmüş...
Hoca şöyle diyor...anlık veya gecikmeli ödüller arasındaki seçim, beyindeki iki fraksiyonu birbirine düşürür...birinci bölüm, amigdala yani sıcak, aktif ve Limbik sistem...ağzımızı sulandıran ve o lokumu hemen yememizi söyleyen bölüm bu...(hanımlar için söylüyorum...diyet yaparken size şurdaki kekten bir tane yersen hiç bir şey olmaz diyen bölümde bu ) diğer bölüm ise prefrontal korteks yani planlamayı ve problem çözmeyi denetleyen daha büyük bir zevkin beklemeye değer olduğunu söyleyen bölüm...
Her çocuk bu zihinsel çekişmeye farklı tepki verir...tabiki aile ve genetik faktörler de bu tepkiyi şekillendirir...
Mesela güvenilmez yetişkinlerle ve dengesiz evlerde büyüyen çocuklar, ödüllerini hemen almaya daha yatkındır...böyle bir aile ortamı onlara gelecekteki ikramların vaatlerine güvenmemeyi öğretir...
Bu test, tavsiye ve ayrıntılı araştırmalarla dolu, başlı başına harika bir zenginliktir...
Dr. Mischel, tüm sonuçlarını nüansla sunarak okuyuculara insan davranışındaki geniş çeşitliliği hatırlatıyor...
Şöyle bir etrafınıza bakarsanız bunun her yerde ortaya çıktığını göreceksiniz...mesela çocuklar için daha geçerli birkaç örnek vereyim size...
- Televizyon izlemenin hazzını geciktirir ve ödevinizi şimdi bitirirseniz, o zaman daha fazla şey öğrenir ve daha iyi notlar alırsınız...
- Marketten tatlı ve cips satın alma hazzını geciktirirseniz, eve gittiğinizde daha sağlıklı bir yemek yiyebilirsin.. Bu örnekleri çoğaltabilirsiniz...
Ama kısaca size şunu söyleyeyim bu tekniği beş alanda uygulayabilirsiniz:
1. Yemek ve beden sağlığı
2. Fiziksel zevkler
3. Sosyal İlişkiler
4. Para
5. Başarı
John Woodan hoca öğrencilerine hep şöyle derdi...eğer kendinizi kontrol etmeyi kaybederseniz her şey yıkılır...


