Konya’nın geleneksel mescitlerinden biri: ‘“Saatçi Camii” ismi nereden geliyor?

Konya’nın Meram ilçesinde yer alan ve Geç Osmanlı dönemine ait önemli yapılardan biri olan Hoşhavan Saatçi Camii, hem mimari özellikleri hem de geçirdiği değişimlerle dikkat çekiyor. Hacı Fettah Mahallesi’nde, Baruthane Caddesi üzerinde bulunan cami, 1871 yılında mahalle sakinlerinin katkılarıyla inşa edildi.

Cami, üç tarafı alçak bir duvarla çevrili avlusunda abdest alanları ve havuzuyla klasik mahalle mescidi özelliklerini taşırken, mihrap cephesine bitişik olarak yapılan dilimli kemerli sokak çeşmesiyle de öne çıkıyor. Yapının temel seviyesine kadar moloz taş kullanılırken, üst kısımlarda kerpiç malzeme tercih edildi.

Plan itibarıyla hafif yamuk dikdörtgen formda inşa edilen cami; harim, ara geçiş bölümü ve ikinci kata ulaşımı sağlayan mekânlardan oluşuyor. Girişin üzerinde yer alan ahşap minare-ezanlık ise yapının karakteristik unsurlarından biri olarak dikkat çekiyor. İki katlı olarak tasarlanan yapının üst bölümü geçmişte mektep olarak kullanılırken, buradan mahfil ve ezanlığa geçiş sağlanabiliyor.

İç mekânda sade bir mimari anlayış hâkim. Harim kısmı beş pencereyle aydınlatılırken, üst kattaki pencereler daha küçük ölçülerde yapılmış. İlk hâlinde toprak damlı olan cami, ilerleyen yıllarda kırma çatıyla yenilendi. Mihrabın özgün yapısı korunmakla birlikte, sonradan ahşap malzemeden yeni bir mihrap eklendi. Minberin de yapıya daha sonra dahil edildiği biliniyor.

1939 yılına ait vakıf kayıtlarında Hoşhavan Mahallesi Camii olarak geçen yapı, Cumhuriyet döneminde bir saat ustası tarafından onarıldıktan sonra “Saatçi Camii” adıyla anılmaya başlandı. Günümüzde restore edilen cami, Konya’nın geleneksel mahalle mescitlerinden biri olarak varlığını sürdürüyor.