Konya’nın “deli” lakaplı valisi: Sertliğiyle dillere destan o vali kimdi?

Osmanlı döneminde Konya’da görev yapan ve halk arasında “Deli Hakkı Paşa” olarak anılan Hakkı Mehmet Paşa, yalnızca idari görevleriyle değil, sert mizacı ve hakkında anlatılan çarpıcı rivayetlerle de dikkat çeken bir devlet adamıydı. 18. yüzyıl sonu ile 19. yüzyıl başında devlet kademelerinde fırtınalı bir kariyer sürdüren Paşa, görevden almalar, sürgünler ve yeniden yükselişlerle dolu bir hayat yaşadı.

BABIALİ’DEN VALİLİKLERE UZANAN KARİYER

Kâmil Ahmet Paşa’nın oğlu olan Hakkı Mehmet Paşa, Babıâli’de yetişti ve 1781’de Haremeyn Evkafı Muhasebeciliği ile devlet hizmetine adım attı. Yeniçeri kâtipliği, matbah eminliği ve rikab-ı hümayun defterdarlığı gibi önemli görevlerde bulundu.

Ancak kariyeri istikrarlı değildi. Sık sık azledildi, farklı görevlere atandı ve sürgünler yaşadı. Nişancılık, reisülküttap vekilliği ve kethüda-yı sadr-ı âli gibi kritik makamlarda bulundu. 1795’te vezirlik rütbesiyle Rumeli valiliğine yükseldi.

BİR RİVAYET: KASABAYI ATEŞE Mİ VERDİLER?

Hakkı Mehmet Paşa’nın adı en çok, Halep valiliğine giderken uğradığı Bolu’nun Söğütlü kasabasında yaşandığı iddia edilen olayla anılır. Rivayete göre, kasaba halkının kendisine ve maiyetine karşı tutumuna öfkelenen Paşa’nın kasabayı ateşe verdirdiği söylenir.

Bu olayın ardından vezirliği alınarak sürgüne gönderildiği belirtilir. Her ne kadar bu anlatım tarihî kayıtlarda tartışmalı olsa da, “Deli” lakabının ardındaki sert mizacın en çok bu tür hadiselerle ilişkilendirildiği görülür.

SÜRGÜNLER, İADELER VE KONYA VALİLİĞİ

Görevden alınmalarına rağmen devlet hizmetinden tamamen kopmadı. Vezirliği iade edilerek Hanya, Ağrıboz, Bosna ve Rumeli valiliklerinde bulundu. Rumeli’de yeniden rütbesi sökülerek Sakız Adası’na sürgün edildi.

Yaklaşık altı yıl sonra affedilerek Erzurum valiliğine getirildi. Ardından Akdeniz Boğazı muhafızlığı ve seraskerlik görevlerini üstlendi. 1808 yılında Konya valiliğine atandı. Daha sonra Diyarbakır valiliğini yaptı; fakat 1809’da yeniden azledildi ve İstanköy’e sürgüne gönderildi.

SERT AMA TEDBİRLİ BİR YÖNETİCİ

1811 yılında hayatını kaybeden Hakkı Mehmet Paşa’nın, bilgili ve devlet işlerine hâkim bir şahsiyet olduğu kaydedilir. Ancak yönetim anlayışının sertliği, özellikle asayiş meselelerinde gösterdiği katı tutum, onun adının daha çok “Deli Hakkı Paşa” lakabıyla anılmasına neden olmuştur.