Konya’daki o ilçeye uzun süre kimse giremiyordu!

Derbent adı, Farsça kökenli iki kelimeden oluşuyor: “Der” (geçit) ve “Bent” (tutmak). Bu iki kelime birleştiğinde “geçit tutan” anlamına geliyor. Osmanlı döneminde dağlık bölgelerdeki geçitlerin ve boğazların güvenliğini sağlamak için kurulan karakollara “derbent” denilirdi. Bu karakolları koruyan görevlilere ise “derbentçi” adı verilirdi.

Derbent’in bulunduğu bölge, tarih boyunca önemli bir geçit noktası olduğu için burada da “derbentçilik” görevi üstlenen birlikler konuşlandırılmıştı. Bu durum, ilçenin adının da kökenini oluşturdu.

TARİHTEKİ ESKİ ADI: TATLARHİSARI

Bugünkü Derbent’in geçmişteki adı ise Tatlarhisarı olarak kayıtlarda geçiyor. 18. yüzyıla ait Osmanlı belgelerinde bu isim açıkça görülüyor. 1722 tarihli bir belgede şu ifadeler yer alıyor:

“Ilgın Kazasına dahil bulunan, Tatlarhisarı (Çiğil) Derbent’i ahalisi, Derbent hizmetine dahil edildi. Avarızhanelerini tediye etmek ve derbentçilik yapmakla mükellef kılındı.”

Bu ifade, Tatlarhisarı Köyü’nün o dönemde resmen “geçit karakolu” göreviyle yükümlendirildiğini gösteriyor. Bu nedenle 1722 yılı, Derbent’in kuruluş yılı olarak kabul ediliyor.

DERBENT’İN KAPSADIĞI ALANLAR

Tarihi kayıtlara göre Tatlarhisarı’nın kapsama alanı oldukça genişti. Çorukşık, Suvar, Tekne Çukuru, Selayun, Gürün, Corden, Tekeceli, Aktubeylim, Kabaoyuğu ve Tilkörü gibi yerleşimler, o dönemde Tatlarhisarı sınırları içerisinde bulunuyordu. Bu geniş alan, bölgenin stratejik önemini bir kez daha ortaya koyuyor.

SELÇUKLU’DAN CUMHURİYET’E UZANAN YOLCULUK

Selçuklu döneminden itibaren önemli bir geçit noktası olarak bilinen bölge, Osmanlı’da askeri bir görev üstlenmiş, Cumhuriyet döneminde ise sivil yerleşim olarak gelişimini sürdürmüştür. Bugün Derbent, tarihi kökleri ve doğal güzellikleriyle Konya’nın saklı tarih hazinelerinden biri olarak dikkat çekiyor.